Miałem zacząć ten opis od zwyczajowego "Otworzyłem lodówkę i wyskoczył następny mediatek", ale po głębszym zastanowieniu powinienem zacząć opis od słów "No że ja go wcześniej nie widziałem...".

Zyxel ma w swojej ofercie naprawdę dużą liczbę urządzeń które trudno nawet spamiętać. Tytułowy model LTE3301-PLUS (nie mylić z modelem LTE3301-M209 który jest czymś innym) został dodany do OpenWrt już "lata temu", więc o ile pamiętałem że takie coś istnieje i jest wspierane, o tyle informacja o nim zdążyła już zniknąć w chmurze innych rzeczy. A szkoda, bo naprawdę te kilka lat temu kiedy układy z MT7621 były u szczytu popularności to ten model był wg mnie dość ciekawym rozwiązaniem. Wiem że niektórzy będą od razu narzekać że to jest tylko model z modemem Cat 6, ale pozwólcie że opiszę go jako całość, to może sami się przekonacie do tej konstrukcji.
I wybaczcie jakość zdjęć, bo jak bym nie pucował obudowy to zdjęcia z bliska i tak ujawnią całą masę pyłków i nie mogę się tego pozbyć. Po prostu życie.

Nazwa modelu od razu wskazuje że mamy do czynienia z urządzeniem zawierającym modem komórkowy - w tym przypadku jest to Quectel EG06. Modemu nie trzeba już specjalnie opisywać: posiada Cat 6 czyli agreguje do dwóch pasm LTE (teoretyczna osiągana prędkość do 300Mbps pobierania oraz 50Mbps wysyłania), wspiera wiele różnych pasm i korzysta z dwóch zewnętrznych anten które można odkręcić od routera. Slot kart microSIM (nie zwykłej, nie nano) dostępny jest z tyłu obudowy, a do wizualizacji stanu pracy modemu mamy dwie diody LED - prezentującą połączenie z internetem oraz siłę sygnału w postaci różnokolorowej diody LED. Modem wewnętrznie podłączony jest do procesora przez magistralę USB 3.0, więc producent zadbał o to żeby samo USB nie było wąskim gardłem.

Do tego mamy na tylnym panelu wyprowadzone złącze USB 2.0. W oryginalnym oprogramowaniu jego użyteczność jest ograniczona, ale pod OpenWrt możemy je wykorzystać do podłączenia kolejnego modemu (i zrobić loadbalancing lub failover) czy pendrive i zrobić sobie mini-NAS. Jak to w OpenWrt, możemy wykorzystać takie złącze do dowolnego celu, od podłączenia drukarki a na jakiś czujnikach skończywszy.

Tył obudowy Zyxel LTE3301-PLUS

Producent zadbał także o możliwość sterowania przez GPIO zasilaniem zarówno modemu komórkowego jak i portu USB (tu gwiazdka, o czym będzie dalej). Daje to możliwość zrobienia "sprzętowego" watchdoga kontrolującego zasilanie modemów, co może przydać się w bardziej krytycznych zastosowaniach.

Komunikację ze światem zapewniają nam cztery porty ethernet gigabitowe, z których port o numerze 4 może także pełnić rolę WANu. I znów - to ograniczenie oryginalnego oprogramowania, bo pod OpenWrt możemy dowolny port przeprogramować na WAN, a także można każdy z nich przerobić na interfejsy z dostępem do internetu i wraz z połączeniem komórkowym mieć loadbalacing na kilku interfejsach. To oczywiście standard w OpenWrt i praktycznie na każdym routerze z OpenWrt można tak zrobić więc nie ma zbytnio co się ekscytować takim rozwiązaniem, gdyż dla nas jest to na na porządku dziennym.
Mamy także do dyspozycji Wi-Fi 5 w postaci dwóch interfejsów radiowych 2.4GHz (802.11bgn) oraz 5GHz pracujący w standardzie 802.11ac. Anteny są wbudowane na płytce w postaci odpowiednich metalowych formatek.

W środku znajdziemy wspomnianego Mediateka MT7621, 128MB pamięci flash oraz 256MB pamięci RAM - to standardowa przeciętna wielkość jak na tą platformę.

Z przycisków mamy na przednim panelu wielki WPS, przycisk reset z tyłu oraz sprzętowy przełącznik zasilania. Przednie diody led można programowo wygasić.

Przód obudowy Zyxel LTE3301-PLUS

Zasilany jest przez typowe złącze DC Jack z 12V, zużycie energii przy jałowym stanie to ok 3.7W. Producent na etykiecie umieścił informację że może on zużywać do 18W.

Zastosowanie sprzętu to typowy indoor; nie jest przystosowany do życia na świeżym powietrzu i nadmierna wilgoć mu zaszkodzi. Obudowa jest dość spora, plastikowa, praktycznie cała ożebrowana ze szczelinami wentylacyjnymi. Jak przyjrzymy się dokładnie to po bokach znajdziemy miejsce do wkręcenia po cztery śruby. Sugerowało by to możliwość dokręcenia uszu i umieszczenia urządzenia w szafie RACK. Z tego co się orientuje w oficjalnie sprzedawanym zestawie takie dodatkowe elementy nie były dostępne.

Bok obudowy Zyxel LTE3301-PLUS

Rozebranie obudowy nie stanowi problemu - pod gumowymi nóżkami są cztery wkręty które należy wykręcić i zdjąć górę obudowy która ma dodatkowo kilka zaczepów (i które łatwo wyłamać więc należy uważać przy jej zdejmowaniu). Po zdjęciu górnej pokrywy mamy dostęp do wnętrza.

Płyta główna Zyxel LTE3301-PLUS

Na samej płytce mało się dzieje. Wszystko jest pod ekranami, tylko kilka elementów jest dostępne osobno na PCB. Na jednym z ekranów jest blaszka pełniąca rolę radiatora; zakładam że pod nim jest CPU oraz pamięci. Blaszka nie jest jakoś super efektywna, ale dobrze że ogóle jakaś jest.
Sam modem jest w postaci modułu wlutowanego na płytkę, ze zwykłymi złączami uFL, które są wyprowadzone na obudowie przez pigtail'e zakończonymi żeńskimi SMA.

Krótko - mamy zwykły domowy router z radiem AC i portami gigabitowymi, wbudowanym modem komórkowym oraz zewnętrznym portem USB. Mamy także możliwość kontrolowania zasilania modemu a sam router jest zasilany ze zwykłego 12V zasilacza. Całość z jakiegoś tajemniczego powodu na allegro można dostać po 500-700zł (to już lekka przesada a znalazłem także oferty za 1300zł w chwili pisania tego opisu). Jeżeli uda się go Wam znaleźć ten sprzęt za taką stówę czy trzy to jak najbardziej mogę go polecić, bo za 700zł to już stanowczo nie.

Co do OpenWrt: oczywiście urządzenie jest wspierane. Sprzętowo nie ma nic odkrywczego, zwykły Mediatek, modem komórkowy Quectela też jest obsługiwany, sposób wgrywania OpenWrt (o ile ktoś nie kupił go już z OpenWrt) też jest opisany. Jednakże jakość wykonania tego wsparcia jest wręcz tragiczna. Czasami developerzy nie przepuszczają PR z powodu zupełnie małych drobnostek typu brak wolnej linii pomiędzy deklaracjami w DTSie czy spacja gdzieś na końcu, a w tym przypadku weszła taka połać nieścisłości że aż zaczynają się rodzić w mojej głowie teorie spiskowe dotyczące tego cudu.

Skupmy się więc na małych detalach technicznych (testowane na OpenWrt 25.12):

• wgrywanie oprogramowania

W w/w linku można przeczytać jak należy wgrać oprogramowanie. Wszystko się zgadza pod warunkiem że w routerze mamy oprogramowanie Zyxela z serii ABQU.1. Natomiast nie napisali że to nie zadziała jeżeli na routerze jest inna wersja; firmware producenta nie przyjmie takiego obrazu OpenWrt. Rozwiązanie jest proste - należy wtedy przekompilować sobie całe OpenWrt zmieniając w źródłach identyfikator. Na szczęście dotyczy to tylko przejścia z oryginalnego softu producenta na OpenWrt; później OpenWrt aktualizuje się normalnie.

• sterowanie zasilaniem modemu

Tak po prostu służy do tego jedno z GPIO, więc polecenie:

echo 1 > /sys/class/gpio/power_modem/value

włączy zasilanie dla modemu, zaś polecenie

echo 0 > /sys/class/gpio/power_modem/value

wyłączy zasilanie modemu.
W OpenWrt dodali obsługę tego GPIO, niestety wraz z kilkoma zmianami zgubiono właściwe nazewnictwo linii i to co jest zdefiniowane w /etc/config/system nie odpowiada rzeczywistości. Warto więc zmienić sobie nazwę lte_power na power_modem żeby modem dostał zasilanie od razu po uruchomieniu routera.

uci set system.lte_power.gpio_pin='power_modem'
uci commit system
reboot

• sterowanie zasilaniem USB

Tu sprawa nie jest taka prosta, bo w DTS'sie wykorzystywany jest regulator który jest włączony odpowiednim GPIO. Żeby sterować ręcznie tym GPIO należało by przepisać lekko DTS'a, usunąć regulator i wyeksportować GPIO żeby można było nim sterować.

• obsługa modemu komórkowego

LTE3301-PLUS zawiera modem komórkowy Quectela EG06-E (i nie jest to EG506 jak zostało wymienione w commicie dodającym obsługę tego modelu). Działa on przez protokół QMI i o ile mamy włączone zasilanie modemu to powinien być dostępny w systemie. Konfigurujemy go w następujący sposób:

uci -q del network.wan
uci set network.wan=interface
uci set network.wan.proto=qmi
uci set network.wan.device=/dev/cdc-wdm0
uci set network.wan.pincode=1234
uci set network.wan.apn=internet
uci commit network
reload_config

Oczywiście PIN do karty SIM trzeba ustawić swój własny, jeżeli karta ma faktycznie PIN. Obsługa modemu nie została domyślnie zdefiniowana w OpenWrt dla tego modelu i należy ją samodzielnie skonfigurować.

Modem przedstawia się na magistrali USB jako:

T: Bus=02 Lev=01 Prnt=01 Port=00 Cnt=01 Dev#= 2 Spd=5000 MxCh= 0
D: Ver= 3.00 Cls=ef(misc ) Sub=02 Prot=01 MxPS= 9 #Cfgs= 1
P: Vendor=2c7c ProdID=0306 Rev= 3.10
S: Manufacturer=Quectel
S: Product=EG06-E
S: SerialNumber=0123456789ABCDEF
C:* #Ifs= 5 Cfg#= 1 Atr=a0 MxPwr=504mA
I:* If#= 0 Alt= 0 #EPs= 2 Cls=ff(vend.) Sub=ff Prot=ff Driver=option
E: Ad=81(I) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
E: Ad=01(O) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
I:* If#= 1 Alt= 0 #EPs= 3 Cls=ff(vend.) Sub=00 Prot=00 Driver=option
E: Ad=83(I) Atr=03(Int.) MxPS= 10 Ivl=32ms
E: Ad=82(I) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
E: Ad=02(O) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
I:* If#= 2 Alt= 0 #EPs= 3 Cls=ff(vend.) Sub=00 Prot=00 Driver=option
E: Ad=85(I) Atr=03(Int.) MxPS= 10 Ivl=32ms
E: Ad=84(I) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
E: Ad=03(O) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
I:* If#= 3 Alt= 0 #EPs= 3 Cls=ff(vend.) Sub=00 Prot=00 Driver=option
E: Ad=87(I) Atr=03(Int.) MxPS= 10 Ivl=32ms
E: Ad=86(I) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
E: Ad=04(O) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
I:* If#= 4 Alt= 0 #EPs= 3 Cls=ff(vend.) Sub=ff Prot=ff Driver=qmi_wwan
E: Ad=89(I) Atr=03(Int.) MxPS= 8 Ivl=32ms
E: Ad=88(I) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms
E: Ad=05(O) Atr=02(Bulk) MxPS=1024 Ivl=0ms

I jak wspomniałem, jest podłączony przez USB 3.0.

Modem daje się zaktualizować przy pomocy quectelowego programu qfirehose, o ile tyko dostaniemy odpowiedni nowszy firmware.

• nazewnictwo diod LED

Niestety, obsługa tego modelu nie została poddana szczegółowej inspekcji przez co prześlizgnęło się złe nazewnictwo LEDów - mają one w nazwie przedrostek "lte3301-plus:". Po wgraniu OpenWrt trzeba sobie ręcznie przekonfigurować diody led żeby działały i uwzględniały takie nazewnictwo, np. w taki sposób:

uci set system.led_internet.sysfs='lte3301-plus:white:internet'
uci commit system
reboot

Dodatkowo można także włączyć obsługę diod wifi oraz usb (co już w ogóle nie jest zdefiniowane):

uci add system led
uci set system.@led[-1].name='USB'
uci set system.@led[-1].sysfs='lte3301-plus:white:usb'
uci set system.@led[-1].trigger='usbport'
uci add_list system.@led[-1].port='usb1-port1'

uci add system led
uci set system.@led[-1].name='WiFi'
uci set system.@led[-1].sysfs='lte3301-plus:white:wifi'
uci set system.@led[-1].trigger='netdev'
uci set system.@led[-1].dev='phy0-ap0'
uci add_list system.@led[-1].mode='link'
uci add_list system.@led[-1].mode='tx'
uci add_list system.@led[-1].mode='rx'
uci commit
/etc/init.d/led start

• podwójny zestaw partycji

Urządzenie ma dwa zestawy firmware (Kernel i Kernel2), ale wykorzystywany jest tylko jeden z nich. Skrypty startowe w OpenWrt dbają żeby zawsze po starcie przełączyć system na pierwszy zestaw partycji. Dla użytkownika zostaje ok 42MB wolnego flash.

Po wgraniu OpenWrt urządzenie jest prawie w pełni funkcjonalnie, należy tylko skonfigurować połączenie z internetem, włączyć zasilanie modemu, ew zrobić po swojemu obsługę LED i mamy normalny domowy router. Przy odrobinie inwencji twórczej można także zrobić z niego router podróżny, uzupełniając zestaw powerbankiem i odpowiednim kablem z PD. Niestety, z powodu rozmiarów porównywalnych do starego TP-Linka TL-WR1043ND nie można go zaliczyć do typowych routerów travel.

Samo urządzenie funkcjonalnie przypomina np. ZTE MF286D (choć ma słabszy modem i zewnętrzne anteny LTE). Na plus dla producenta należy zaliczyć ekranowanie wszystkiego co się da, umieszczenie radiatora na CPU oraz możliwość odkręcenia anten LTE. Naprawdę te kilka lat temu w czasach popularności MT7621 ta konstrukcja została bardzo ciekawie zrealizowania i taki sprzęt był czymś fajnym. A teraz mamy szybsze Mediateki i modemy 5G, więc ten opis należało by otagować znów jako "archeo". Choć jak zawsze - uważam że i taki sprzęt może nadal znaleźć zastosowanie.

Ciekawy jestem co wyskoczy następnym razem jak otworzę lodówkę...